header
Joke Verplanke
Purperreigerstraat 42
2492 TD Den Haag
T 070-4447612
M 06-21574232

Integriteit

Wat heb ik te bieden?

Ik scan uw organisatie op integriteitrisico's.

Ik help u integriteit op de werkplek bespreekbaar te maken met behulp van dilemmadebatten. Ik onderzoek welk integriteitaspecten op uw organisatie van toepassing zijn en giet de vraagstukken in een dilemmadebat. De meest gebruikelijke vorm is die van een Socratisch gesprek. De methode is om via doorvragen achter de werkelijke beweegredenen en waarden te komen.

Belangrijk is dat de debatten gaan over de zaken die er voor uw organisatie toe doen. Als de informatievoorziening een belangrijk issue is, gaan we het niet (alleen) over kerstcadeaus) hebben. De relevante issues moeten door het management geïdentificeerd zijn, in samenspraak met de medewerkers. Het grijze gebied waarin medewerkers wel weten wat formeel niet mag, maar in de praktijk nog net wel kan, is onderwerp van gesprek. En hoe verhouden zich de “kleine” gedragsregels zich tot het “grote” organisatiebeleid dat misschien geld verspilt of burgers niet serieus neem?

Het is voor mij belangrijk dat het u ernst is met integriteitsbeleid in uw organisatie. Tot mijn integriteit behoort om niet mee te doen aan een beleid waarin medewerkers van alles moeten, maar bestuurders kunnen doen en laten wat ze willen. Geen window-dressing dus.

Op basis van de debatten kan een gedragscode worden gemaakt. Ik begeleid met plezier dit proces.

Het organiseren van de debatten en het maken van een gedragscode heb ik eerder gedaan voor het ministerie van BZK en voor een onderdeel van de gemeente Amsterdam.

Definitie van integriteit

Er zijn verschillende definities: meer smalle of meer brede. De smalle gaan over het ontbreken van fraude, corruptie, diefstal of andere vormen van criminaliteit. De bredere gaan over alle dilemma’s die met waarden en normen te maken hebben in een organisatie. Iets doen aan ongewenste omgangsvormen op de werkplek of de balans tussen werk en privé vallen dan ook onder integer handelen van de manager. Over het algemeen gedijt corruptie of fraude goed in een organisatie die niet goed voor de medewerkers zorgt. Het gaat in feite om zorgvuldig handelen naar binnen (medewerkers) en naar buiten (klanten, burgers) toe. Peter Nientied: “ Slecht management demotiveert de vele ambtenaren die wel goed willen werken, het maakt organisaties corrupt en het ondermijnt het vertrouwen van de burger in de overheid”.

Hoe belangrijk is integriteit in organisaties?
De laatste grote integreitskwesties, te weten de bouwfraude en de Aholdaffaire laten zien dat Nederland nog niet “ schoon” is. Wat betreft Ahold hebben we kunnen ervaren hoe het een bedrijf vergaat met een arrogante top die het advies van de eigen financieel adviseurs “gezeur” vindt. Alle criticasters werden eruit gewerkt of op een zijspoor gezet. De schade voor de onderneming is enorm. Laat dat een les zijn.

Hoe je integriteit in organisaties bevordert is natuurlijk ook onderhevig aan verschil van mening. Er is een stroming die een grote regeldichtheid wil: gedragscodes, wetten en regelgeving, managementinformatiesystemen en toetsingskaders. De andere stroming wil een integere houding van iedereen bevorderen door een voortdurend discours over deze zaken in de organisatie. Op die manier bevorder je het denken van iedere medewerker in de organisatie over dilemma’s en kunnen medewerkers onderling elkaar aanspreken op gedrag, Een hoge regeldichtheid bevordert over het algemeen de neiging om de regels te ontduiken.

Integriteit is niet alleen een eigenschap die je wel of niet hebt, maar is afhankelijk van de cultuur van de organisatie, het voorbeeld van het management, de tevredenheid met het werk en de arbeidsvoorwaarden etc. Er is vaak sprake van een glijdende schaal. In die zin bestaat “een beetje integriteit” voor een individu wel degelijk. Het is niet alleen een kwestie van rotte appels in de mand die je moet verwijderen. Het is een kwestie van de positieve houding ten aanzien van integriteit verder ontwikkelen.

Wat zijn kwetsbare gebieden?

- contacten met derden
- belangenverstrengeling
- toegang tot waarde volle informatie en/of geldstromen
- gebruik van middelen van de organisatie
- ongewenste omgangsvormen

Hoe ontwikkel je integriteit?

Door:

  • instructies en procedures op te stellen
  • risico-functies vast te stellen
  • criteria of regels voor zorgvuldige besluitvorming vast te stellen;
  • toetsingsmomenten te bepalen ente organiseren;
  • tevoren maatregelen te reffen hoe te handelen indien zich integriteitschendingen voordoen;
  • eventueel vangnetconstructies te ontwikkelen;
  • integriteit op de werkplek bespreekbaar te maken.